Czerwona księga roślin

Drugie wydanie Polskiej Czerwonej Księgi Roślin [10] z 2001 znacznie poszerzyło liczbę prezentowanych w niej zagrożonych wymarciem lub wymarłych gatunków roślin naczyniowych z terenu Polski. Zawiera ona 296 taksonów roślin - to około połowy zagrożonych gatunków flory Polski (te wykazuje czerwona lista). Wszystkie taksony zawarte w tej publikacji mają szeroką dyskusję historii występowania i zagrożenia, stanowisk, stanu zagrożenia i koniecznych działań.

W projekcie atlasu roślin, te taksony które są podane w Czerwonej Księdze, są stosownie oznaczone (na stronie gatunku i jednostki nadrzędnej), wraz z podaniem kategorii zagrożenia.

Kategorie zagrożenia zastosowane w drugim wydaniu Czerwonej Księgi są spójne z ustalonymi w 1994 przez IUCN (Światową Unię Ochrony Przyrody) i są to odpowiednio:

Dwie kategorie taksonów wymarłych:

· EX - całkowicie wymarłe (extinct) - taksony, których występowanie w Polsce, mimo ponownych poszukiwań, nie zostało potwierdzone na stanowiskach gdzie je zbierano, ani na innych, podobnych miejscach

· EW - wymarłe w warunkach naturalnych (extinct in the wild) - taksony, których występowanie w Polsce, mimo ponownych poszukiwań, nie zostało potwierdzone na stanowiskach gdzie je zbierano, ani na innych, podobnych miejscach ale są uprawiane w ogrodach botanicznych lub na siedliskach zastępczych

Trzy kategorie taksonów wysokiego ryzyka (zagrożonych wyginięciem):

· CR - krytycznie zagrożone (critically endangered) - taksony zagrożone wymarciem, których przeżycie jest mało prawdopodobne, jeśli nadal będą działać czynniki zagrożenia

· EN - zagrożone (endangered) - taksony, które zapewne przesuną się w najbliższej przyszłości do kategorii wymierających, jeśli będą nadal działać czynniki zagrożenia

· VU - narażone (vulnerable) - taksony, które mogą przesuną się w najbliższej przyszłości do kategorii wymierających, ale ryzyko jest niższe niż w przypadku wyższych kategorii zagrożenia

Najniższa kategoria zagrożenia to:

· LR - niższego ryzyka (lower risk) - taksony najmniej zagrożone wyginięciem [w 2001 roku, po zamknięciu prac redakcyjnych nad wydaniem Czerwonej Księgi, ta kategoria została rozdzielona (zastąpiona) dwoma: NT - bliskie zagrożenia (near threatened) - o zagrożeniu nieco poniżej kategorii VU; LC - najmniejszej troski (least concern)].

Jest jeszcze kategoria "worek":

· DD - niewystarczające dane (data deficient) - obejmuje taksony dla których, z braku wystarczających danych, narazie trudno jest przypisać dokładny stopień zagrożenia wyginięciem[w 2001 roku, po zamknięciu prac redakcyjnych nad wydaniem Czerwonej Księgi, obok kategorii DD została dodana jeszcze jedna kategoria: NE - nie ocenione (not evalueated) dla przypadków, gdy nie oszacowano jeszcze stopnia zagrożenia wg. medotyki i kryteriów IUCN].

Przypisane kategorie dotyczą sytuacji na terenie Polski. Dany takson niekoniecznie musi być zagrożony w całym swoim światowym zasięgu.

---