| Opis | ![]() Kwiatostan na przedłużeniu łodygi; pojedynczy, wydłużony, groniasty, prawie kłosokształtny. Rzadko, u odmian, bogato wiechowato rozgałęziony, z gałązkami prostymi, wzniesionymi, żebrowanymi, znacznie krótszymi od pędu głównego. Kwiatostan dość gęsty, jedynie w dole zwykle luźny, o rozsuniętych pęczkach; pęczki licznokwiatowe. Korona zwykle żółta, z brunatno plamistą gardzielą, przeświecająco punktowana; 18-25 mm śednicy; łatki korony okrągławo odwrotniejajowate; z zewnątrz stosunkowo gęsto omszona gwiazdkowatymi włoskami, od wewnętrz słabo owłosiona przynajmniej u nasady górnych łatek. Kielich 3-4.5 mm długości; niemal do nasady rozcięty na prawie równowąskie lub wąsko-eliptyczne działki, ostro zakończone. Nitki_pręcików wszystkie purpurowofiołkowo owłosione, tylne (górne) pręciki owłosione po nasadę, przednie (dolne) pręciki na końcach nagie. Pylniki wszystkie nerkowate, osadzone środkiem na nitce pylnika (nie zbiegające po nitce). Szyjka_słupka długości 5-7 mm, naga lub u nasady skąpo omszona, znamię ±półkuliste.
Szypułka_kwiatu głównego 5-12(15) mm długości, z maleńkimi podkwiatkami u nasady; podczas kwitnienia wszystkie szypułki są cienkie, grubieją podczas owocowania, wzniesione ukośnie ku górze. Podsadki szypułki i kielichy omszone krótkimi, rozgałęzionymi włoskami. Podsadki prawie równowąskie, nie krótsze od szypułek. Liście_dolne jajowato-lancetowate lub eliptyczno-jajowate, do 30 cm długości; nasada liści wyraźnie sercowata; ogonek liściowy wąski, 5-20 cm długości; blaszka liściowa niezbyt ostro zakończona, przynajmniej w pobliżu nasady grubo podwójnie karbowana. Liście_środkowe z krótszymi ogonkami, ostro zakończone. Liście_w_górze_pędu prawie siedzące, ze słabo sercowatą nasadą lub ucięte, o brzegu karbowano-ząbkowanym. Liście od góry ±skąpo gwiazdkowato owłosione, zielone; od spodu stosunkowo gęsto pokryte gałęzistymi włoskami; długość włosków jest mniejsza niż średnica ogonka liściowego; siateczka żyłek blaszki liściowej dość gęsta, od spodu żyłki nieco wystające. Łodyga wzniesiona, zwykle 50-100 cm wysokości, grubo i płytko bruzdowano-żebrowana, u nasady niemal obła. Powierzchnia łodygi dość rzadko (u góry gęściej) pokryta drzewkowato rozgałęzionymi włoskami, w kwiatostanowej części łodygi (i na kielichu [3]) z domieszką bardzo drobnych włosków gruczołowych; często czarnawoczerwono nabiegła. Owoc to torebka szeroko elipsoidalno-jajowata, 4-5 mm długości, zakończona tępo, bez dzióbka, ±wystaje z kielicha; jej powierzchnia stosunkowo gęsto pokryta gwiazdkowatymi włoskami które utrzymują się u dojrzałych owoców; ścianki torebki grubawe. Nasiona typowe dla rodzaju, 0.8 mm długości, grube, 6-8 zagłębieniach w poszczególnych szeregach podłużnych. Korzeń pionowy, ±wrzecionowaty, czasem wyrasta z niego kilka pędów nadziemnych. Roślina dwuletnia lub bylina. Kwitnie w czerwcu i w lipcu (do września [3]) Tworzy_mieszańce z wieloma innymi gatunkami z rodzaju dziewanna (Verbascum). | |
| Występowanie | Pospolita za wyjątkiem wyższych położeń górskich. Miejsca ± suche i kamieniste, zręby, zarośla, murawy, przydroża, tereny kolejowe, zbocza, brzegi rzek i strumieni. | |
| Krótko o wymaganiach w uprawie | Grupa użytkowa: · kwiaty dwuletnie Zastosowanie: · na rabatę kwiatową · okazały kwiat do ekspozycji pojedynczo lub w grupach · okazała bylina do ekspozycji pojedynczo lub w grupach · do ogrodu naturalistycznego · na suche bukiety i kompozycje · na żywopłot jednoroczny Wymagania: · umiarkowane słońce (elw) · gleba przeciętnie wilgotna (elw) · gleba słabo kwaśna (elw) » o obojętnym pH (elw) » zasadowa, z wapniem (elw) · miejsce umiarkowanie chłodne (elw) » przeciętnie ciepłe (elw) · gleba kamienista, żwirowa (elw) · podłoże umiarkowanie żyzne (elw) | |
| Ekologiczne liczby wskaźnikowe | - liczebność stanowisk: 5 - gatunek pospolity na terenie całej Polski - forma życiowa wg Raunkiaera: H - autotrof, hemikryptofit - pączki zimujące znajdują się na poziomie ziemi - wskaźnik świetlny: 4 - umiarkowane światło - wskaźnik wilgotności gleby: 3 - świeża | |
| Zbiorowiska roślinne | Gatunek charakterystyczny (Ch.) dla: Ass. Verbasco-Epilobietum; All. Atropion belladonnae; | |
| Literatura (REFERENCES) | Zając, A., Zając, M. (Eds.), 2001 - Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce. - Distribution Atlas of Vascular Plants in Poland. [25] Matuszkiewicz, W., 2001 - Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. [14] Flora Polska. Rośliny naczyniowe ... Tom X. 1963 - Zrosłopłatkowe. Solanaceae. Boraginaceae. Scrophulariaceae. Primulaceae. Plumbaginaceae. Ericales. p.239 [16.10] Szafer, Wł., Kulczyński, St., Pawłowski, B., 1988 - Rośliny polskie, cz. I i II. p.516 [3] | |
| W Internecie (LINKS) | Lista (1) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w wersji profesjonalnej; tutaj użyj linku w tytule tego bloku aby je odszukać. List of (1) external links available in professional version; here use link on the left to locate it. | |
| Fotografie 1:1 (Natural size photographs) |
Strona z fotografiami sprowadzonymi do naturalnego rozmiaru (skala 1:1) dostępna tylko w wersji profesjonalnej Page of natural size photographs (scale 1:1) availlable in professional version |
| Inne fotografie Additional photographs | |||
|
| Wybrane znaleziska. Kliknij na miniaturkę aby zobaczyć tablicę wszystkich fotografii: Selected collections. Click on small photo to see all pictures: | |
|








Pospolita za wyjątkiem wyższych położeń górskich. Miejsca ± suche i kamieniste, zręby, zarośla, murawy, przydroża, tereny kolejowe, zbocza, brzegi rzek i strumieni.


