arbuz

arbuz zwyczajny · kawon · (potocznie: arbuz) · Citrullus lanatus (Thunb.) Mansf. · syn. Citrullus vulgaris Schrad.

uprawa

Citrullus lanatus ‘Zloto Wolicy’ (arbuz odm. Złoto Wolicy)

po lewej odmiana Złoto Wolicy, po prawej Janosik

Kawony mają dość długi okres wegetacji, rzędu 5 miesięcy. U nas uprawia się wyłącznie z rozsady.

space

Rozsadę wysadza się do gruntu po majowych przymrozkach i gdy ziemią się ogrzeje. Lepiej sadzić później niż nazbyt wcześnie, bo do prawidłowego wzrostu wymaga dużo ciepła. Optymalnie sadzić w fazie 5-6 liści, ale przy spóźniającej się wiośnie lepiej wysadzić przerośniętą rozsadę później, w końcu maja lub na początku czerwca, niż nazbyt wcześnie.

space

Uprawa w gruncie może być zawodna. Wiele zależy od stanowiska i przebiegu pogody w danym roku. Mniej zawodna jest uprawa w inspektach i pod osłonami gdzie można ją rozpocząć wcześniej i zapewniać średnio wyższe temperatury powietrza i gleby.

cięcie

Kawon na tej samej roślinie tworzy osobne kwiaty męskie i żeńskie. Zawiązki tworzą się przy końcach pędów dlatego nie należy ich ciąć do czasu ich zawiązania.

space

wymagania

Citrullus lanatus (arbuz zwyczajny)

odm. Rosario F1 XL

Kawon ma bardzo wysokie wymagania cieplne. Optymalna temperatura wzrostu wynosi blisko 30°C, nie powinna spadać poniżej 24°C. Równie ciepłe powinno być podłoże. W temperaturze poniżej 15°C rośliny nie rosną. Są dostępne odmiany dające się w skali amatorskiej uprawiać u nas w gruncie w ciepłych rejonach kraju, na stanowiskach nagrzanych, słonecznych i osłoniętych przed chłodnymi wiatrami lub jeszcze lepiej pod osłonami.

space

Kawon, podobnie jak ogórek, ma silny ale bardzo płytki system korzeniowy, daleko rozchodzący się na boki (do 2 m). W razie suszy wymaga nawadniania. Szczególnie duże zapotrzebowanie na wodę jest w okresie wzrostu owoców.

space

zbiór i przechowywanie

Citrullus lanatus (arbuz zwyczajny)

owoc cały

Owoce polskich odmian dojrzewają w sierpniu i we wrześniu, w 30-40 dni od zapylenia. Należy je zbierać w fazie dojrzałości fizjologicznej. Nie ma jednoznacznych zewnętrznych cech wskazujących na tę dojrzałość. Wskazówką może być specyficzny głuchy odgłos przy opukiwaniu; jednak przy niektórych odmianach o zwartym miąższu (np. ‘Janosik’) jest to test zawodny. Inną wskazówką jest specyficzny chrzęst przy mocnym ściśnięcu arbuza, podobnie jak z opukiwaniem nie wszystkie odmiany taki wydają. Niekiedy można też obserwować zasychanie szypułki. Spóźnienie się ze zbiorem też nie jest korzystne. Miąższ przejrzałych owoców jest kaszowaty i stopniowo zanika od środka ku obwodowi.

space

Grupa użytkowa: warzywa · warzywa dyniowate

wartość

Wartość energetyczna wynosi 13-36kcal/100g. Zawartość białka 0.6g/100g, tłuszczu 0.1g/100g, węglowodanów 5.9-9.5g/100g. Z witamin w większej ilości znajduje się witamina A.

odmiany

Poszczególne odmiany różnią się długością okresu wegetacji i wymaganiami cieplnymi. Niektóre z nich, w sprzyjających warunkach, są możliwe do uprawy w gruncie. Owoce różnią się kształtem, wielkością, barwą skórki i barwą miąższu który może być typowo czerwony, żółty a nawet biały lub dwubarwny, obecnością nasion.

Analiza dostępności nasion (form i odmian #4):
• bez odmiany · ‘Bingo’ (skórka jasnozielona, miąższ różowoczerwony) · ‘Janosik’ (miąższ żółty, skórka ciemnozielona) · ‘Rosario’ · ‘Złoto Wolicy’ (miąższ czerwonawy, skórka żółta)

moim zdaniem

Oj da się, da się w Polsce uprawiać arbuzy w ogródku, w gruncie, i to z powodzeniem.
Długo nie wierzyłem, że jest to możliwe. W końcu, w 2012r. uprawiałem z samodzielnie przygotowanej rozsady z nasion dwie znacznie różniące się odmiany. Uprawiałem je w gruncie. Oceniam, że z sukcesem, chociaż miejsce w ogrodzie było prawie dobre (a prawie czynni niejaką różnicę). Do ideału powinno być lepiej przygotowane co do żyzności i zapewniać pełne słońce od wschodu do zachodu, a tak niestety nie było. Miałem po kilka krzaczków dwóch odmian:
 
znalezisko 20050900.2.bl - Citrullus lanatus (arbuz zwyczajny)

4f · 20050900.2.bl
leg. Barbara Łotocka

znalezisko 20130000.W129_13.13 - Citrullus lanatus (arbuz zwyczajny); Wrocław

5f · 20130000.W129_13.13
leg. Marek Snowarski
/Wrocław/
/cv. Rosario F1/

znalezisko 20130000.W205_13.13 - Citrullus lanatus (arbuz zwyczajny); Wrocław

2f · 20130000.W205_13.13
leg. Marek Snowarski
/Wrocław/
/cv. Sugar Baby/

znalezisko 20130000.W206_13.13 - Citrullus lanatus (arbuz zwyczajny); Wrocław

2f · 20130000.W206_13.13
leg. Marek Snowarski
/Wrocław/
/cv. Crimson Sweet/