takson uprawiany [24]
· kenofit, lokalnie zadomowiony, potencjalnie inwazyjny [234]

Mahonia aquifolium (Pursh) Nutt.

mahonia pospolita ościał pospolity
Berberis aquifolium Pursh
Mahonia aquifolium (mahonia pospolita)
kwitnący pęd; 05.2002, Warszawa, ogród; copyright © by Barbara Łotocka
Mahonia aquifolium
kwiatostan zdziczałego osobnika w lesie
Mahonia aquifolium
kwiaty w zbliżeniu
Mahonia aquifolium
Mahonia aquifolium
Mahonia aquifolium (mahonia pospolita)
kwitnący pęd
Mahonia aquifolium (mahonia pospolita)
pąki wiosenne, purpurowe zabarwienie pędów i liści zimą i na przedwiośniu
Mahonia aquifolium (mahonia pospolita)

cechy charakterystyczne

Zimozielony niski krzew do 1(2) m wysokości o sztywnych, wyprostowanych, słabo rozgałęzionych, bezbronnych pędach.

Liście nieparzystopierzastozłożone, z 5-9 listkami; listki wierzchem błyszczące, spodem matowe, brzegiem odlegle kolczasto ząbkowane.

Kwiaty żółte, w gęstych szczytowych gronach na wierzchołkach zeszłorocznych pędów.

Owoce granatowoczarne, 6-8mm średnicy, z jasnoniebieskim woskowym nalotem, dojrzewają we wrześniu. Są chętnie zjadane przez ptaki, przyczyniające się do samosiewu tego krzewu.

Kwitnienie koniec kwietnia-maj.

występowanie

Często uprawiany zimozielony krzew ozdobny; znosi silne zacienienie.

Inwazyjność i/lub kategorie obcego elementu flory (Tokarska-Guzik et al.) [234]:

- lokalnie zadomowiony, potencjalnie inwazyjny; kenofit; pochodzenie: zachód Ameryki Północnej [czas przybycia na teren Polski: 1839r. (introdukcja), druga połowa XXw.]
- wnika do siedlisk/zbiorowisk: antropogenicznych · częściowo przeobrażonych · o charakterze naturalnym
- główne typy siedlisk będących przedmiotem zainteresowania Wspólnoty, do których wnika:
· 2110 (potencjalnie) — inicjalne stadia nadmorskich wydm białych
· 2130 (potencjalnie) — nadmorskie wydmy szare
· 2170 (potencjalnie) — nadmorskie wydmy z zaroślami wierzby piaskowej [wierzba płożąca typowa odmiana piaskowa (Salix repens ssp. repens var. arenaria)]
· 2180 (potencjalnie) — lasy mieszane i bory na wydmach nadmorskich
· 6210 (potencjalnie) — murawy kserotermiczne (Cl.Festuco-Brometea i ciepłolubne murawy z Asplenion septentrionalis-Festucion pallentis) - priorytetowe są tylko murawy z ważnymi stanowiskami storczyków
· 9170 (potencjalnie) — grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Ass.Galio sylvatici-Carpinetum betuli, Ass.Tilio cordatae-Carpinetum betuli)

Zagrożenie dla różnorodności biologicznej w przypadku zadomowienia na obszarach cennych przyrodniczo:
- gdzie stwarza zagrożenie: Lasy i obszary chronione.
- powód uprawy: Zimozielony krzew ozdobny, znosi znaczne zacienienie. Stosowany jako roślina okrywowa w parkach, ogrodach i na cmentarzach. Kwitnienie wczesne, ozdobne. Kwiaty są miododajne; owoce jadalne.
- przypadki spontanicznego rozprzestrzeniania się: Od kilkudziesięciu lat, na rozproszonych stanowiskach w różnych regionach.
- zalecenia: Wyłączenie z uprawy na terenach leśnych i ograniczenie stosowania na terenach do nich przylegających.

właściwości i zastosowanie

Analiza dostępności roślin (form i odmian #3)

wymagania i uprawa

Wymagania (parametry ogrodowe):
miejsce: ☀ słoneczne • ⛅ półcieniste
gleba: przeciętnie wilgotna (świeża) • dostatecznie wilgotna
zimowanie: strefa mrozoodporności 6a
Najbardziej mrozoodoporny gatunek rodzaju. Przemarza w surowe, bezśnieżne zimy ale łatwo regeneruje się z pąków odroślowych.

Rośnie na glebach lekkich, piaszczystych, piaszczysto gliniastych ale z próchnicą i dostatecznie wilgotnych. Znosi silne zacienienie, w takich miejscach także rzadziej przemarza a jego liście nie zasychają wiosną. W rejonach Polski o łagodniejszej zimie dziczeje i sam się rozsiewa.

Uprawiany dla ozdoby (zimozielone błyszczące liście, kwiaty, owoce). Można z niego formować niskie, nieformowane szpalery, tworzyć okrywy w miejscach ocienionych. Gałązki i liście są używane na wieńce i wiązanki pogrzebowe. Jesienne przebarwienie liście brunatnoczerwone. Źle znosi przesadzanie.

wybrane okazy · selected collections

znalezisko 20090502.1.sm - Mahonia aquifolium (mahonia pospolita); Szklarska Poręba Dolna
090502-1
leg. Michał Smoczyk, msmoczyk at wp pl
/Szklarska Poręba Dolna/ #6