antropofit zadomowiony we florze polskiej [24]
· kenofit, zadomowiony [234]

Tanacetum parthenium (L.) Sch. Bip.

wrotycz maruna złocień maruna
Chrysanthemum parthenium (L.) Bernh., non (Lam.) Gaterau · Pyrethrum parthenium (L.) Sm.
Tanacetum parthenium (wrotycz maruna)

ogr.zielny Niemcy; copyright © by Jarosław Makowski

Tanacetum parthenium

koszyczek kwiatowy, widok z góry

Tanacetum parthenium (wrotycz maruna)

pokrój rośliny rosnącej w murze oporowym

Tanacetum parthenium (wrotycz maruna)
Tanacetum parthenium (wrotycz maruna)
Tanacetum parthenium (wrotycz maruna)
Tanacetum parthenium (wrotycz maruna)
Tanacetum parthenium (wrotycz maruna)
Tanacetum parthenium (wrotycz maruna)

cechy charakterystyczne

Bylina z krótkim kłączem. Rośliny żółtozielone, o silnym aromatycznym zapachu, bardzo krótko odstająco owłosione lub wyłysiało gruczołowate (gruczołki siedzące, żółtawe).

space

Koszyczki (10)13-17(25)mm średnicy. Okrywa spłaszczona półkulista, 5-10mm średnicy; listki okrywy wąsko podługowate, z kilem, ok. 3mm długości, z szerokim bezbarwnym suchobłoniastym obrzeżeniem, nieco postrzępionym.

Kwiaty języczkowate z białym języczkiem 3-7mm, krótszymi od promienia okrywy i żółtą tarczką lub u odmian uprawnych koszyczek wyłącznie z powiększonymi białymi kwiatami rurkowatymi.

Niełupki aromatyczne, nieco wygięte, 1.1-1.5mm długości, z wyraźnymi białawymi żebrami, na szczycie czasem z pappusem w postaci nieregularnie klapowanej koronki szerokości 1.2-1.5mm.

space

występowanie

Tanacetum parthenium (wrotycz maruna)
Tanacetum parthenium (wrotycz maruna)
wystepowanie
o mapie występowania
Bylina z rejonu bałkańskiego, kaukaskiego i Azji mniejszej. Uprawiana od średniowiecza roślina ozdobna i lecznicza. Chociaż jest to bylina, to w ogrodnictwie uprawiana jak kwiat roczny z rozsady lub siewu wprost do gruntu. Łatwo dziczejąca i spotykana na siedliskach ruderalnych, z preferencją dla gleb dostatecznie wilgotnych, zasobnych w azot, w zbiorowiskach All.Arction lappae.

Inwazyjność i/lub kategorie obcego elementu flory (Tokarska-Guzik et al.) [234]:

- zadomowiony, nieinwazyjny; kenofit; pochodzenie: Europa południowo-wschodnia i Azja południowo-zachodnia [czas przybycia na teren Polski: XVIw.?, 1824r.]
- wnika do siedlisk/zbiorowisk: antropogenicznych

znalezisko 00010000.2.mol - Tanacetum parthenium (wrotycz maruna)

3f · 00010000.2.mol
leg. Marek Olszycki

znalezisko 00010000.10_12_19.jmak - Tanacetum parthenium (wrotycz maruna); ogr.zielny Niemcy

10f · 00010000.10_12_19.jmak
leg. Jarosław Makowski
/ogr.zielny Niemcy/

znalezisko 20020621.8.am; Hucisko k. Żywca

1f · 20020621.8.am
leg. Antoni Mielnikow
/Hucisko k. Żywca/

znalezisko 20050815.1.am; Pewel Wielka

1f · 20050815.1.am
leg. Antoni Mielnikow
/Pewel Wielka/

właściwości i zastosowanie

kolor kwiatów
kolor liści
Bylina z rejonu Bałkan, kaukaskiego i Azji mniejszej, u nas uprawiana jak kwiat roczny z rozsady lub siewu wprost do gruntu. Wysokość krępych odmian karłowatych ok. 20 cm, typowych form do 70 cm wysokości. Liście o silnym, aromatycznym zapachu.

space

Kwiat rabatowy, odmiany karłowate dobre na obwódki lub do uprawy w pojemnikach. Z uwagi na swojski wygląd może być stosowany w ogrodach o charakterze naturalistycznym. Odmiany wysokie dają dobry na kwiat cięty — długo utrzymujący się w wazonie.

Grupy użytkowe: kwiaty jednoroczne wysiewane do gruntu · kwiaty jednoroczne z rozsady · do uprawy w pojemnikach · na obwódki · do ogrodu naturalistycznego · jednoroczne na kwiat cięty · wysokość 20-70 cm

wymagania i uprawa

Stanowisko słoneczne, ciepłe. Gleba umiarkowanie żyzna (na zbyt żyznej rośliny „idą w liście”, zamiast w kwiaty), piaszczysto-gliniasta, umiarkowanie wilgotna; odczyn obojętny.

space

Wymagania: światło · pełne słońce · woda · gleba przeciętnie wilgotna · odczyn · gleba słabo kwaśna lub gleba o obojętnym pH · ciepło · miejsce umiarkowanie chłodne lub miejsce przeciętnie ciepłe · zwięzłość · gleba kamienista, żwirowa lub gleba lekka, piaszczysta lub gleba średnio zwięzła · próchnica · gleba mineralno-próchnicza, zasobna w humus · żyzność · podłoże umiarkowanie żyzne lub podłoże żyzne

Analiza dostępności nasion (form i odmian #2):
• bez odmiany · bialy pełny · biały